Choroby i schorzenia neurologiczne prowadzące do zaburzeń erekcji

Zaburzenia erekcji są doświadczeniem, które dotyka wielu mężczyzn między 30. a 50. rokiem życia, szczególnie tych zmagających się z chorobami przewlekłymi, w tym cukrzycą lub nadciśnieniem tętniczym [1]. Chociaż często mówi się o wpływie hormonów, układu sercowo-naczyniowego czy też stresu, to coraz więcej badań potwierdza istotną rolę układu nerwowego. Erekcja rzeczywiście zaczyna się w głowie – i to dosłownie. Prawidłowo funkcjonujące komórki nerwowe umożliwiają przesłanie impulsu z mózgu do naczyń krwionośnych prącia. Gdy ten proces zostaje zakłócony, mogą pojawić się trudności ze wzwodem. Warto jednak podkreślić, że neurologiczne zaburzenia erekcji są częstym, ale możliwym do opanowania objawem wielu schorzeń [2].

Dlaczego sprawny układ nerwowy jest niezbędny do erekcji?

Erekcja jest procesem wymagającym precyzyjnej współpracy mózgu, rdzenia kręgowego, nerwów obwodowych oraz naczyń krwionośnych. Pod wpływem bodźców seksualnych (psychicznych lub dotykowych) w ośrodkach mózgowych dochodzi do aktywacji szlaków nerwowych, które biegną przez rdzeń kręgowy do nerwów unerwiających prącie.

Najważniejszym etapem jest uwolnienie tlenku azotu (NO) w obrębie ciał jamistych. Substancja ta powoduje rozkurcz mięśni gładkich naczyń krwionośnych, zwiększony napływ krwi i w efekcie wzwód [3].

Mechanizm erekcji może być niepełny lub nieskuteczny, jeżeli wystąpią:

• zaburzenia przewodzenia impulsów nerwowych do ciał jamistych;
• uszkodzenia nerwów autonomicznych;
• choroby ośrodkowego układu nerwowego [4].

Najczęstsze choroby neurologiczne wpływające na potencję

Wpływ chorób układu nerwowego na życie seksualne bywa nadal niedostatecznie omawiany w gabinetach lekarskich. Tymczasem dane kliniczne pokazują, że zaburzenia erekcji występują istotnie częściej u mężczyzn z chorobami neurologicznymi niż w populacji ogólnej [5].

Do najczęstszych należą:

• stwardnienie rozsiane (ang. multiple sclerosis, SM);
• choroba Parkinsona;
• udar mózgu;
• urazy rdzenia kręgowego;
• neuropatie obwodowe, w tym neuropatia cukrzycowa [5, 6].

Stwardnienie rozsiane a erekcja

Stwardnienie rozsiane to przewlekła choroba zapalna ośrodkowego układu nerwowego, prowadząca do uszkodzenia osłonek mielinowych włókien nerwowych. Skutkiem jest spowolnienie lub blokada przewodzenia impulsów [6].

Według badań opublikowanych w Sexual and Disability przez Zorzona i wsp., zaburzenia erekcji dotyczą ok. 70 proc. mężczyzn z SM [8]. Objawy mogą obejmować:

• trudności w uzyskaniu wzwodu;
• skrócony czas jego utrzymania;
• zmniejszone czucie w obrębie prącia.

Na obraz zaburzeń seksualnych w SM wpływają również zmęczenie, spastyczność mięśni oraz współistniejące zaburzenia nastroju [8].

Choroba Parkinsona i zaburzenia seksualne

Choroba Parkinsona jest schorzeniem neurodegeneracyjnym, w którym dochodzi do stopniowego zaniku neuronów dopaminergicznych istoty czarnej. Oprócz objawów ruchowych choroba ta zaburza funkcjonowanie autonomicznego układu nerwowego, odpowiedzialnego m.in. za erekcję [9].

Zespół Bronner’a z Tel-Aviv Souraski Medical Center wykazał, że ponad 68 proc. mężczyzn z chorobą Parkinsona doświadcza zaburzeń erekcji [5]. Przyczyną są:

• zmiany neurodegeneracyjne w mózgu;
• zaburzenia regulacji dopaminowej;
• działania niepożądane niektórych leków stosowanych w terapii.

Erekcja po udarze mózgu

Badania kliniczne wskazują, że zaburzenia erekcji są częstym problemem u mężczyzn po przebytym udarze mózgu, jednak ich częstość jest zróżnicowana i zależna od wielu czynników, takich jak lokalizacja uszkodzenia mózgu, czas od incydentu oraz współistniejące zaburzenia nastroju [10].

Cukrzyca i neuropatia – cichy wróg męskiej sprawności

Cukrzyca jest jedną z najczęstszych przyczyn zaburzeń erekcji o podłożu neurologicznym. Przewlekła hiperglikemia prowadzi do uszkodzenia drobnych włókien nerwowych, co określa się mianem neuropatii cukrzycowej [11].

W kontekście erekcji oznacza to:

• osłabione czucie w prąciu;
• zaburzoną regulację napięcia naczyń krwionośnych;
• gorszą odpowiedź na bodźce seksualne.

Jak rozpoznać neurologiczne podłoże problemów ze wzwodem?

Odróżnienie zaburzeń erekcji o podłożu neurologicznym od psychogennego lub naczyniowego ma istotne znaczenie kliniczne.

Objawy sugerujące tło neurologiczne:

• brak lub znaczne osłabienie porannych erekcji;
• trudności z utrzymaniem wzwodu mimo zachowanego podniecenia;
• zaburzenia czucia w obrębie prącia;
• współistniejące objawy neurologiczne (drętwienie, mrowienie, osłabienie siły mięśni).

Diagnostyka może obejmować badanie neurologiczne, ocenę przewodnictwa nerwowego oraz badania laboratoryjne (np. poziom glukozy, HbA1c) [12].

Jak wspierać sprawność seksualną? Styl życia i komunikacja

Postępowanie w neurologicznych zaburzeniach erekcji nie ogranicza się wyłącznie do leczenia farmakologicznego.

Elementy wspierające układ nerwowy:

• dieta bogata w witaminy z grupy B, które odgrywają rolę w metabolizmie i regeneracji nerwów [13];
• ograniczenie alkoholu, którego toksyczny wpływ na nerwy jest dobrze udokumentowany [14];
• regularna, umiarkowana aktywność fizyczna;
• dobra kontrola chorób przewlekłych, zwłaszcza cukrzycy.

Nie bez znaczenia pozostaje również otwarta komunikacja z partnerką, która sprzyja obniżeniu napięcia i budowaniu poczucia bezpieczeństwa w relacji.

Produkty Maxon – wsparcie w powrocie do bliskości

U wielu mężczyzn z neurologicznymi zaburzeniami erekcji skuteczne okazują się inhibitory fosfodiesterazy typu 5 (PDE5). Leki te nie wywołują erekcji samodzielnie, lecz wzmacniają naturalny mechanizm napływu krwi do prącia w odpowiedzi na stymulację seksualną [15].

Maxon Active, którego substancją czynną jest sildenafil (25 mg) należy stosować na ok. 1 godzinę przed stosunkiem, a jego orientacyjny czas działania wynosi od 4 do 5 godzin [16].

Maxon Forte, którego substancją czynną jest sildenafil (50 mg) należy stosować na ok. 1 godzinę przed stosunkiem, a jego orientacyjny czas działania wynosi od 4 do 5 godzin [17].

Tadalafil Maxon, którego substancją czynną jest tadalafil (10 mg) należy stosować na ok. 30 minut przed stosunkiem, a jego orientacyjny czas działania wynosi nawet do 36 godzin [18].

Powyższe dane zgodne z aktualnymi ulotkami i Charakterystykami Produktów Leczniczych [16-18].

Ważne zasady bezpieczeństwa

• nie stosować jednocześnie z azotanami,
• zachować ostrożność przy ciężkich chorobach serca,
• możliwe działania niepożądane obejmują m.in. ból głowy, zaczerwienienie twarzy czy uczucie zatkanego nosa.

W przypadku chorób neurologicznych decyzję o stosowaniu leku warto skonsultować z lekarzem prowadzącym.

Podsumowanie

Neurologiczne zaburzenia erekcji nie są rzadkością u mężczyzn w wieku od 30 do 50 lat szczególnie przy chorobach przewlekłych. Odpowiednia diagnostyka, dbałość o styl życia oraz właściwie dobrane leczenie mogą realnie poprawić jakość życia seksualnego. Linia produktów Maxon stanowi jedno z możliwych narzędzi wsparcia w powrocie do bliskości i satysfakcji.

Porozmawiaj z lekarzem i sprawdź produkty Maxon na stronie maxonforte.pl.

FAQ – pytania i odpowiedzi

1. Czy przy uszkodzeniu rdzenia kręgowego leki na erekcję działają?
   W części przypadków tak, zwłaszcza gdy zachowane są odruchowe mechanizmy erekcji.
2. Czy Tadalafil Maxon można stosować przy chorobach neurologicznych?
   Możliwość stosowania powinna być oceniona indywidualnie przez lekarza.
3. Jak cukrzyca wpływa na skuteczność syldenafilu?
   Neuropatia i zmiany naczyniowe mogą obniżać skuteczność, jednak wielu pacjentów nadal odnosi korzyści.
4. Czy stres pogarsza neurologiczne zaburzenia erekcji?
   Tak – stres może dodatkowo hamować ośrodki seksualne w mózgu.
5. Kiedy problemy z erekcją wymagają konsultacji neurologicznej?
   Gdy towarzyszą im inne objawy neurologiczne lub choroba układu nerwowego.

Źródła:

• [1] Podyplomie.pl. (2026). Medycyna po Dyplomie – Zaburzenia erekcji. [online] Available at: https://podyplomie.pl/medycyna/20274 [Accessed 25 Jan. 2026].
• [2] Simonsen U, García-Sacristán A, Prieto D. Penile arteries and erection. J Vasc Res. 2002 Jul-Aug;39(4):283-303. doi: 10.1159/000065541. PMID: 12187119.
• [3] Burnett AL. Nitric oxide in the penis: physiology and pathology. J Urol. 1997 Jan;157(1):320-4. PMID: 8976289.
• [4] Salonia A, Bettocchi C, Boeri L, Capogrosso P, Carvalho J, Cilesiz NC, Cocci A, Corona G, Dimitropoulos K, Gül M, Hatzichristodoulou G, Jones TH, Kadioglu A, Martínez Salamanca JI, Milenkovic U, Modgil V, Russo GI, Serefoglu EC, Tharakan T, Verze P, Minhas S; EAU Working Group on Male Sexual and Reproductive Health. European Association of Urology Guidelines on Sexual and Reproductive Health-2021 Update: Male Sexual Dysfunction. Eur Urol. 2021 Sep;80(3):333-357. doi: 10.1016/j.eururo.2021.06.007. Epub 2021 Jun 26. PMID: 34183196.
• [5] Rees PM, Fowler CJ, Maas CP. Sexual function in men and women with neurological disorders. Lancet. 2007 Feb 10;369(9560):512-25. doi: 10.1016/S0140-6736(07)60238-4. PMID: 17292771.
• [6] Fletcher, S., Castro-Borrero, W., Remington, G. et al. Sexual dysfunction in patients with multiple sclerosis: a multidisciplinary approach to evaluation and management. Nat Rev Urol 6, 96-107 (2009). https://doi.org/10.1038/ncpuro1298.
• [7] Whishaw, M., Ng, L., Pallant, J., & Khan, F. (2011). Sexual Dysfunction in Multiple Sclerosis. Sexuality and Disability, 29(2), 101-111. https://doi.org/10.1007/s11195-011-9198-4.
• [8] Zorzon M, Zivadinov R, Bosco A, Bragadin LM, Moretti R, Bonfigli L, Morassi P, Iona LG, Cazzato G. Sexual dysfunction in multiple sclerosis: a case-control study. I. Frequency and comparison of groups. Mult Scler. 1999 Dec;5(6):418-27. doi: 10.1177/135245859900500i609. PMID: 10618699.
• [9] Bronner G, Royter V, Korczyn AD, Giladi N. Sexual dysfunction in Parkinson’s disease. J Sex Marital Ther. 2004 Mar-Apr;30(2):95-105. doi: 10.1080/00926230490258893. PMID: 14742099.
• [10] Monga TN, Lawson JS, Inglis J. Sexual dysfunction in stroke patients. Arch Phys Med Rehabil. 1986 Jan;67(1):19-22. PMID: 3942478.
• [11] Vinik AI, Nevoret ML, Casellini C, Parson H. Diabetic neuropathy. Endocrinol Metab Clin North Am. 2013 Dec;42(4):747-87. doi: 10.1016/j.ecl.2013.06.001. PMID: 24286949.
• [12] Leslie SW, Sooriyamoorthy T. Erectile Dysfunction. [Updated 2024 Jan 9]. In: StatPearls [Internet]. Treasure Island (FL): StatPearls Publishing; 2025 Jan-. Available from: https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK562253/.
• [13] O’Leary F, Samman S. Vitamin B12 in health and disease. Nutrients. 2010 Mar;2(3):299-316. doi: 10.3390/nu2030299. Epub 2010 Mar 5. PMID: 22254022; PMCID: PMC3257642.
• [14] Sullivan EV, Harris RA, Pfefferbaum A. Alcohol’s effects on brain and behavior. Alcohol Res Health. 2010;33(1-2):127-43. PMID: 23579943; PMCID: PMC3625995.
• [15] Goldstein, I., Lue, T.F., Padma-Nathan, H., Rosen, R.C., Steers, W.D. and Wicker, P.A. (1998). Oral Sildenafil in the Treatment of Erectile Dysfunction. New England Journal of Medicine, [online] 338(20), pp.1397-1404. doi:https://doi.org/10.1056/nejm199805143382001.
• [16] https://www.adamed.com/_fileserver/item/1506088
• [17] https://www.adamed.com/_fileserver/item/1506089 
• [18] https://www.adamed.com/_fileserver/item/1504724